Ekonomia

CHARAKTERYSTYKA
Ekonomia stara się odpowiedzieć na trzy zasadnicze pytania: co produkować i w jakich ilościach?
W jaki sposób produkować - przy pomocy jakich technik i technologii? Kto i w jakim stopniu będzie korzystał z wytworzonego produktu społecznego? Podstawowymi problemami współczesnej ekonomii nie są jednak rozważanie ekonomiczne a konkretne zjawiska jak: problem bezrobocia i inflacji, równowaga i wzrost gospodarczy, rola rządu w procesach gospodarowania itp.

PROGRAM NAUCZANIA

Przedmioty ogólne:

Język angielski
Gramatyka (Tenses. Passive voice. Reported questions. Conditional sentences. Modals. Making quotations. Comparison of adjectives. Gerund/infinitive. There/it. Quantities). Leksyka (A day in my life. The environment. Jobs. Money. People and relationships. Towns. The media. Travel and holidays. Entertainment. Food/restaurants). Tematy (Curriculum vitae. Interview. Writing a letter of application. Recruitment. Office work. Advertising and marketing. The stock exchange. The legal system. Contact and agreements. Commercial correspondence).

Technologia informacyjna
Przeglądarka WWW: opis pasków narzędzi, opis pasków eksploratora, narzędzia
Microsoft Internet Explorer, wyszukiwanie fraz na stronie WWW. Poczta elektroniczna: adres e-mail, nazwa użytkownika, domena, zakładanie konta e-mail, wysyłanie listu poczty elektronicznej poprzez stronę WWW. Oprogramowanie do rozpoznawania tekstu: zasada działania skanera, sposoby połączenia skanera z komputerem, instalacja skanera, instalacja oprogramowania OCR. Edytory tekstu. Arkusze kalkulacyjne.

Prawna ochrona własności intelektualnej
Ogólna charakterystyka dziedziny własności intelektualnej -podstawowe pojęcia, źródła prawa własności intelektualnej w ustawodawstwie międzynarodowym, europejskim
i w prawie krajowym. Autorskie prawa osobiste i majątkowe – procedury prawnej ochrony. Status autorski i właścicielski. Koncepcja praw wyłącznych. Odpowiedzialność za naruszenia praw autorskich. Prawna ochrona wynalazków. Wzory użytkowe i projekty racjonalizatorskie jako kategoria własności intelektualnej. Rodzaje i funkcje znaków towarowych w działalności gospodarczej. Procedury uzyskania prawnej ochrony znaku towarowego. Ochrona nazwy handlowej przedsiębiorstwa. Wzory przemysłowe i oznaczenia geograficzne – prawna ochrona. Ochrona baz danych – charakterystyka obowiązujących regulacji prawnych.

Historia gospodarcza
Ekonomiczna teoria ustroju feudalnego. Dualizm gospodarczy w Europie. Pierwotna akumulacja towaru. Kapitalizm na ziemiach polskich i w Europie w XIX wieku. Gospodarka okresu I wojny światowej. Problemy gospodarcze Polski międzywojennej- geoekonomika Polski, inflacja i kryzys, problemy agrarne, rozwój przemysłu, kapitały zagraniczne. Problemy gospodarcze świata przed II wojną światową. Gospodarka okresu II wojny światowej. Gospodarka socjalistyczna w Europie środkowo-wschodniej. Gospodarka światowa. Przemiany gospodarcze Polski do 1989 roku.

Geografia ekonomiczna
Świat jako całość, cechy elementów metasystemu: potencjał, struktura, dynamika i funkcje;
elementy dynamiczne i statyczne, konsekwencje globalne i lokalne. Podział przestrzeni, wartość przestrzeni, statyczna i dynamiczna teoria zasobów. Decyzje ludzkie i ich wpływ na zagospodarowanie przestrzenne i zmienność struktury przestrzennej. Cykl życia ludzkiego a sposób zagospodarowania przestrzeni. Presja demograficzna bezpośrednia i pośrednia wywierana na przestrzeń i jej konsekwencje, transformacja demograficzna, migracja i jej wpływ na kształtowanie struktur społeczno-demograficznych. Kształtowanie się systemu osadniczego, funkcje punktów osadniczych, hierarchia w systemie osadniczym a teoria ośrodków centralnych W.Chrisellera, teoria progowa miast, miasto jako region, powiązania miedzy miastem a jego zapleczem. Wpływ miasta na rozwój rolnictwa, model konsumpcji a energochłonność, substytucja czynników produkcyjnych
w rolnictwie, zróżnicowanie wydajności rolnictwa. Tempo wzrostu produkcji rolniczej
i przemysłowej, proces uprzemysławiania i jego konsekwencje, współzależności między nakładami inwestycyjnymi a kosztami eksploatacji zakładu przemysłowego, parki przemysłowe. Struktura przestrzenna świata i Polski, centrum i peryferie, czynniki rozwoju lokalnego i regionalnego, odmienność struktur przestrzennych krajów słabo i wysoko rozwiniętych.

Socjologia
Socjologia jako dyscyplina naukowa, geneza, przedmiot i metody badawcze. Społeczeństwo
a przyroda. Jednostka a społeczeństwo. Grupa społeczna. Społeczność lokalna. Kultura. Naród. Procesy społeczne i dynamika stosunków społecznych. Współczesne społeczeństwo polskie. Współczesne orientacje socjologiczne. Wybrane problemy współczesnej socjologii- inżynieria społeczna, rola nauki i wiedzy socjologicznej w procesie racjonalizacji stosunków społecznych, problem modernizacji społeczeństwa autokratycznego, problem ekologii i świadomości ekologicznej, nowoczesne ruchy społeczne.

Filozofia
Przedmiot filozofii, działy filozofii, filozofia a nauka, funkcje. Wybrane zagadnienia ontologii, materializm, idealizm i dualizm ontologiczny, rodzaje bytów, czas i przestrzeń, problem świadomości. Teoria poznania, źródła poznania, aprioryzm i aposterioryzm, neopozytywizm, racjonalizm, irracjonalizm, zagadnienia prawdziwości poznania, teoria poznania a metodologia. Wybrane zagadnienia filozofii społecznej, natura społeczeństwa, człowiek a społeczeństwo, wspólnoty ludzkie-rodzina, naród, konflikt i konsens. Wybrane problemy aksjologii i etyki, aksjologia- teoria wartości, etyka- nauka o moralności, problem dobra najwyższego, problemy bioetyki, zagadnienia szczęścia.

Wychowanie fizyczne
Przepisy dotyczące sportu i zasad organizacji imprez sportowych. Ćwiczenia ogólnorozwojowe. Ćwiczenia sprawności specjalnej oraz z zakresu gier zespołowych. Gimnastyka - ćwiczenia kształtujące. Pływanie. Ćwiczenia przy muzyce.

Przedmioty podstawowe:

Mikroekonomia
Myślenie ekonomiczne. Podstawowe problemy ekonomii.. Podstawowe problemy społeczeństwa gospodarującego. Zasady racjonalnego postępowania. Popyt i podaż. Teoria popytu i użyteczności. Organizacja przedsiębiorstwa i dochód. Analiza kosztów i wybór producenta. Doskonała konkurencja. Czysty monopol. Konkurencja niedoskonała. Teoria produkcji i produktu marginalnego. Dochody
i poziom życia. Konkurencyjny rynek pracy. Monopsony i związki zawodowe. Renta gruntowa. Procent, zysk, kapitał. Równowaga ogólna. Ekonomia dobrobytu. Dobra publiczne, efekty zewnętrzne i rola państwa.

Matematyka
Rachunek różniczkowy funkcji jednej zmiennej. Funkcje wielu zmiennych – pochodne częściowe, warstwice, ekstrema funkcji wielu zmiennych; zastosowanie w ekonomii. Całka nieoznaczona, oznaczona, niewłaściwa. Rachunek macierzy, układy równań liniowych, wyznaczniki. Geometria analityczna.

Podstawy makroekonomii
Wprowadzenie do makroekonomii. Determinanty dochodu narodowego. Globalny popyt, polityka fiskalna i handel zagraniczny. Pieniądz i współczesny system bankowy. Bank centralny i system pieniężny. Polityka pieniężna i fiskalna w gospodarce zamkniętej. Podaż globalna, ceny i procesy dostosowawcze. Bezrobocie. Inflacja. Makroekonomia gospodarki otwartej. Wzrost gospodarczy
i cykl koniunkturalny. Gospodarka światowa. Makroekonomia- stan obecny, główny nurt i główne obszary rozbieżności

Statystyka opisowa
Cel, przedmiot i zakres statystyki. Prezentacja materiału statystycznego oraz jego klasyfikacja. Budowa szeregów statystycznych. Analiza i prezentacja wyników obserwacji statystycznej (rozkład jednej cechy). Podstawowe miary statystyczne- położenia, zróżnicowania, asymetrii. Analiza współzależności zjawisk ekonomiczno- społecznych. Analiza rozwoju zjawisk w czasie. Zmienna losowa skokowa i ciągła; pobieranie próby; statystyczna analiza decyzji. Testowanie hipotez statystycznych.

Ekonometria
Rodzaje modeli ekonometrycznych i ich zastosowanie. Struktura modelu ekonometrycznego. Estymacja parametrów modelu. Problemy weryfikacji modelu ekonometrycznego. Metody predykcji ekonometrycznej. Modele decyzyjne. Modele czynników produkcji i kosztów własnych. Ekonometryczna analiza popytu konsumpcyjnego. Modele wzrostu gospodarczego. Modele stochastyczne. Klasyczne zagadnienia transportowe. Metody wyznaczania optymalnych decyzji. Programowanie w liczbach całkowitoliczbowych. Informacja statystyczna w badaniach ekonometrycznych. Przegląd ważniejszych kierunków badań ekonometrycznych.

Zarządzanie
Pojęcie organizacji i cechy charakterystyczne organizacji w znaczeniu rzeczowym. Pojęcie kierowania i zarządzania, funkcje, role i umiejętności kierownicze. Narzędzia zarządzania, strategia. Struktura organizacyjna- funkcje, rodzaje, kierunki zmian. Kultura organizacyjna- pojęcie, funkcje, rodzaje. Motywowanie- pojęcie, modele. Style kierowanie - koncepcje, uwarunkowania sytuacyjne. Zarządzanie zmianami w organizacji. Podejmowanie decyzji w organizacji. Władza w organizacji. Gospodarowanie czasem własnym. Delegowanie uprawnień.

Rachunkowość
Pojęcie i przedmiot rachunkowości, zasady i techniki. Środki gospodarcze i źródła ich pochodzenia, rodzaje i charakterystyka. Bezwynikowe i wynikowe operacje gospodarcze. Zasady funkcjonowania kont. Dzielenie i łączenie kont. Ewidencja środków pieniężnych, kredytów i pożyczek. Ewidencja pozostałych inwestycji krótkoterminowych. Ewidencja rozrachunków z pracownikami. Ewidencja rozrachunków z odbiorcami i dostawcami i rozrachunków publicznoprawnych. Ewidencja obrotu materiałowego. Ewidencja rzeczowych aktywów trwałych. Odroczony podatek dochodowy. Sprawozdania finansowe.

Międzynarodowe stosunki gospodarcze
System gospodarki światowej i międzynarodowy podział pracy. Podstawowe teorie i zasady rozwoju handlu międzynarodowego. Istota i mechanizm funkcjonowania cen w handlu międzynarodowym. Teoretyczne podstawy międzynarodowej migracji czynników wytwórczych. Mechanizmy funkcjonowania i tendencje rozwojowe międzynarodowej migracji czynników wytwórczych. Wymiana międzynarodowa a dochód narodowy i wzrost gospodarczy. Teoretyczne podstawy równowagi zewnętrznej i rozliczenia międzynarodowe. Teoria równowagi zewnętrznej i teoria równowagi wewnętrznej. Teoretyczne podstawy i praktyka polityki dostosowań. Dotychczasowa praktyka międzynarodowych stosunków walutowo- finansowych i procesów dostosowawczych. Teoria zagranicznej i międzynarodowej polityki ekonomicznej. Praktyka zagranicznej
i międzynarodowej polityki ekonomicznej. Międzynarodowa integracja gospodarcza; wprowadzenie do problematyki. Stosunki gospodarcze Wschód- Zachód i Północ- Południe oraz problemy globalne.

Prawo
Podstawowe pojęcia z zakresu prawa. System źródeł prawa w RP. System prawa w RP. Struktura organów wymiarów sprawiedliwości. Organy ochrony i obsług prawnej. Prawo administracyjne. Prawo cywilne. Prawo rodzinne. Prawo gospodarcze. Prawo finansowe. Prawo karne. Podmioty
i instytucje gospodarcze. Struktura prawna gospodarki. Uwarunkowania prawne prowadzenia działalności gospodarczej. Rola i rodzaje umów w obrocie gospodarczym. Spółki prawa handlowego. Czynności handlowe. Prawo wekslowe i czekowe. Ochrona własności przemysłowej.

Przedmioty kierunkowe:

Polityka społeczna
Geneza polityki społecznej, jej przedmiot i zakres. Wartość i cele polityki społecznej w okresie transformacji ustrojowej. Diagnozowanie ludzkich potrzeb, poziom życia, minimum socjalne. Istota, źródła i diagnoza współczesnych kwestii społecznych. Sytuacja demograficzna i problem migracji. Zagrożenia zdrowotne w Polsce w latach 90-tych. Ubóstwo w Polsce i świecie. Dynamika, struktura
i skutki bezrobocia. Polityka w zakresie ochrony środowiska, ekokwestia. Zjawiska patologii społecznej i dewiacji. Działy i techniki zabezpieczenia społecznego. Ewolucja świadczeń pomocy społecznej w Polsce. Niepełnosprawność i problematyka rehabilitacji. Założenia reformy ubezpieczeń społecznych. Samorząd reformy ubezpieczeń społecznych. Samorząd terytorialny jako podmiot polityki społecznej.

Polityka gospodarcza
Istota, cele i narzędzia polityki ekonomicznej państwa. Ewolucja poglądów i praktyki w zakresie interwencjonizmu państwowego. Teorie pieniądza w gospodarce rynkowej. Instrumenty, wskaźniki, cele pośrednie i cele ostateczne polityki pieniężnej. Pieniądz w gospodarce otwartej - systemy kursu walutowego a autonomia polityki pieniężnej. Polityka fiskalna, jej cele i narzędzia. Budżet państwa, skonsolidowany bilans sektora publicznego, problemy mierzenia. Polityka cenowo-dochodowa państwa. Dylematy polityki ekonomicznej w gospodarkach postsocjalistycznych. Polityka państwa- fiskalna, handlowa, pieniężna, walka z bezrobociem. Międzynarodowe instytucje finansowe i ich wpływ na politykę ekonomiczną państwa. Polityka ekonomiczna państwa w okresie przejścia od gospodarki centralnie kierowanej do gospodarki rynkowej.

Podstawy finansów
Pojęcie i istota finansów. Funkcje finansów. Elementy teorii pieniądza. Obieg pieniądza. Emisja pieniądza. System finansowy. Charakterystyka systemu finansowego władzy publicznej; zakres
i funkcje finansów publicznych. System bankowo-kredytowy. System finansowy przedsiębiorstw. System finansowy ubezpieczeń społecznych i gospodarczych. Rynek finansowy. Polityka monetarna
i polityka fiskalna.

Analiza ekonomiczna
Podstawy metodyczne analizy ekonomicznej. Warunki i zasady interpretowania i prezentowania wyników analizy ekonomicznej. Źródła informacji z zakresu analizy ekonomicznej. Analiza ekonomiczna przedsiębiorstw – bilans i rachunek przepływu środków pieniężnych, analiza wskaźnikowa, uwarunkowania rynkowe. Analiza: produkcji, koszów, zatrudnienia, sprzedaży, cen. Biznes plan i strategia przedsiębiorstwa. Ocena projektów gospodarczych. Ocena efektywności inwestycji. Techniki rachunkowe mierzenia efektywności przedsięwzięć. Stopa dyskontowa. Metody ilościowe i jakościowe w analizie branż i rynków. Zniekształcenia cenowe i ceny kalkulacyjne dóbr handlowych i niehandlowych.

Finanse publiczne i rynki finansowe
Rola i funkcje finansów publicznych w gospodarce rynkowej. Podstawowe pojęcia z finansów publicznych. Zakres i znaczenie budżetu w gospodarce narodowej oraz w systemie finansowym państwa. Pojęcie zasad budżetowych (zupełności, szczegółowości, równowagi, jawności). Struktura organizacyjna polskiego systemu budżetowego. Formy organizacyjne jednostek sektora finansów publicznych. Przyczyny, rodzaje i skutki deficytu budżetowego oraz źródła jego finansowania. Klasyfikacja dochodów państwowych. Pojęcie i funkcje podatków. Zasady podatkowe w ujęciu historycznym. Techniczne elementy podatków. Charakterystyka aktualnego systemu podatkowego, podatek dochodowy od osób fizycznych.


Ekonomia integracji gospodarczej
Integracja rynkowa – modele unii celnej i wspólnego rynku. Integracja polityki gospodarczej. Teoria optymalnego obszaru walutowego. Etapy integracji europejskiej – proces pogłębiania i poszerzania integracji. Jednolity rynek europejski. Unia Gospodarza i Walutowa. Koordynacja polityk ekonomicznych w Unii Europejskiej. Finanse Unii Europejskiej.

Gospodarka regionalna
Regionalizacja a globalizacja. Kryteria regionalizacji. Typologia regionów. Polityka regionalna – podmioty polityki regionalnej, cele polityki regionalnej, zasady polityki regionalnej, instrumenty polityki regionalnej i lokalnej. Konkurencyjność regionów. Rozwój regionalny – czynniki rozwoju regionalnego, cechy rozwoju regionalnego, koncepcje rozwoju regionalnego, strategie rozwoju regionalnego, regionalny program operacyjny. Polityka regionalna Unii Europejskiej.

Ubezpieczenia gospodarcze
Pojęcie ubezpieczenia. Zasady ubezpieczeń- zasada ekwiwalentności (sprawiedliwej składki) a zasada solidaryzmu społecznego. Metoda ubezpieczeniowa. Ubezpieczenie gospodarcze a ubezpieczenie społeczne. Klasyfikacje ubezpieczeń- kryteria klasyfikacji. Funkcje ubezpieczeń gospodarczych. Wypadek ubezpieczeniowy- pojęcie, cechy i klasyfikacja. Umowa ubezpieczenia- cechy umowy. Polisa i jej treść. Stosunek ubezpieczenia i jego cechy. Treść stosunku ubezpieczenia i jego elementy składowe. Podmioty stosunku ubezpieczenia. Powstanie i wygaśnięcie stosunku ubezpieczenia. Okres ubezpieczenia. Składka, stawka taryfowa. Suma ubezpieczenia- jej funkcja i znaczenie. Wartość
a suma ubezpieczenia. Suma gwarancyjna. Świadczenie ubezpieczeniowe. Obowiązki ubezpieczyciela. Obowiązkowe ubezpieczenie posiadaczy pojazdów mechanicznych.

Ubezpieczenia społeczne
Geneza i rozwój ubezpieczenia społecznego. Pojęcie i charakter ubezpieczenia społecznego. Podstawowe zagadnienia prawa ubezpieczeń społecznych. Podstawowe źródła prawa ubezpieczeń społecznych. Rozwiązania organizacyjno-funkcjonalne pozarolniczego systemu ubezpieczeń społecznych. I filar systemu: Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym, obliczanie, rozliczanie
i opłacanie składek na ubezpieczenia społeczne (płatnicy, podstawa wymiaru, wysokość), świadczenia z ubezpieczenia społecznego. II filar systemu: zasady uczestnictwa w filarze kapitałowym, Powszechne Towarzystwa Emerytalne i Otwarte Fundusze Emerytalne (Zasady funkcjonowania, zasady podejmowania działalności). III filar systemu. System ubezpieczenia społecznego rolników: ubezpieczenia wypadkowe chorobowe i macierzyńskie, ubezpieczenia emerytalno-rentowe, organizacja, zasady działania i finansowania Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS).

Bankowość
Rodzaje banków i instytucji pośrednictwa finansowego. System bankowy w Polsce. Bank centralny
i polityka pieniężna. Kryteria oceny i wyboru banku przez klienta. Kredyt bankowy jako wiodąca czynna operacja banku. Procedura kredytowa w banku komercyjnym. Operacje bierne banku komercyjnego. Operacje pośredniczące banków. Zarządzanie aktywami i pasywami banku komercyjnego. Strategia działania banku komercyjnego. Ryzyko bankowe. Marketing bankowy. Analiza i ocena działalności banku.

Zarządzanie finansami
Kapitały i fundusze podmiotów gospodarczych Analiza finansowa i analiza kosztów. Mechanizmy
i instrumenty tworzenia oraz podziału rynku finansowego. Zasady i formy opodatkowania przedsiębiorstw. Systemy amortyzacyjne. Planowanie finansowanie działalności eksploatacyjnej
i inwestycyjnej. Powiązanie przedsiębiorstw z rynkiem pieniężnym i kapitałowym. Systemy rozliczeń pieniężnych. Finansowanie handlu zagranicznego. Finansowe aspekty prywatyzacji.

PRAKTYKI
Praktyka jest organizowana w wymiarze 6 tygodni jednorazowo lub 2 razy po 3 tygodnie. Wymiar praktyki wynosi 150 godzin (6 tygodni x 5 dni x 5 godzin dzienne).
Miejscem odbywania praktyki są podmioty gospodarcze, instytucje, stowarzyszenia lub inne organizacje, których działalność związania jest z kierunkiem studiów. Student może odbyć praktykę
w ramach prowadzonej samodzielnie działalności gospodarczej (rolniczej i pozarolniczej). Miejsce praktyki student może wybrać samodzielnie lub za pośrednictwem RSW. Uczelnia może zorganizować zajęcia w formie praktyk zawodowych, na bazie jednostek organizacyjnych, w czasie wolnym od zajęć dydaktycznych.

SYLWETKA ABSOLWENTA
Studenci kierunku „ekonomia” zdobędą gruntowną i wszechstronną wiedzę w zakresie teorii ekonomii i nauk społecznych. Ponadto uzyskają solidne podstawy teoretyczne oraz umiejętności praktyczne
w zakresie analizy procesów gospodarczych, jak również wiedzę i umiejętności praktyczne w ramach specjalizacji, umożliwiające swobodne poruszanie się w zagadnieniach związanych
z procesami gospodarczymi w skali mikro - i makroekonomicznej, zarówno w skali gospodarki narodowej, jak i międzynarodowej. Kończąc studia na poziomie zawodowym są w pełni przygotowani do wykorzystania wiedzy ekonomicznej w różnych zastosowaniach praktycznych – przede wszystkim wykonywania analiz ekonomicznych opartych na solidnej wiedzy ekonomicznej, umiejętnościach stosowania nowoczesnych metod analitycznych i narzędzi (w tym: informatycznych), podbudowanych szeroką wiedzą społeczną i umiejętnościami zarządczymi. Te cechy pozwalają podjąć pracę na stanowiskach przeznaczonych dla ekonomistów i dla przedstawicieli zawodów pokrewnych,
w każdym sektorze i dziale gospodarki. Absolwenci kierunku będą przygotowani do pracy między innymi: w przedsiębiorstwach produkcyjnych, handlowych i usługowych prowadzących wymianę gospodarczą z zagranicą (w tym handel zagraniczny), w bankach i instytucjach finansowych,
w towarzystwach zarządzania funduszami inwestycyjnymi, w towarzystwach ubezpieczeniowych,
w firmach konsultingowych, w instytucjach publicznych (również pozarządowych), których działalność związana jest z procesami integracji gospodarczej Polski z Unią Europejską (m.in.
w instytucjach zarządzających funduszami unijnymi), w administracji centralnej i samorządowej.